درس5

مفاهیم درس:

مسئولیت: آنچه انسان عهده دار و مسئول آن باشد.

 

صرفه جویی: اندازه نگه داشتن ، از حد خارج نشدن . درست استفاده کردن از نعمات خدادادی.

وظیفه:  آنچه اجرای آن شرعاً یا عرفاً در عهده کسی باشد. تکلیف . کاری که تکلیف دینداری کسی باشد.تکلیف دینی . 

درس1

مفاهیم درس:

تظاهرات: ج ِ تظاهر. نمایشها. این کلمه بیشتر در مورد تجمع و حرکت سیاسی مردم در خیابانها و میدانهای شهر اطلاق می شود.

 

آزادی:حریت . اختیار. خلاف بندگی و رقیت و عبودیت و اسارت و اجبار. قدرت عمل و ترک عمل . قدرت انتخاب.

 

قانون: حکم اجباری که از دستگاه حکومت مقتدر مملکتی صدور یابد و مبنی و متکی بر طبیعت عالم تمدن و متناسب با طبیعت انسان باشد و بدون استثناء شامل همه افراد مردم آن مملکت گردد و اغراض مستبدانه اشخاص را در آن دخالتی نباشد.

رای: نظرـ اندیشه- فکر و عقیده. اندیشه فرد که با تعمق همراه باشد. اندیشه درست.

 حکومت: حُکم دادن ، فرمان کردن . فرمانروایی . نظام حاکم بر جامعه.

 

رهبر: پیشواـ مقتدا. کسی که دیگران از نظر وعقیده او تبعیت میکنند.

درس: نامه ای به دوست

مفاهیم درس:

نامه: کاغذی که به نام کسی نوشته شود. نوشته . مکتوب . رقعه . تعلیقه . خط. کتابت . مراسله . مرقومه . رقیمه . کاغذ که به کسی نویسند.

 اتحاد: یکی شدن ، یگانگی کردن . سازگاری ، توافق .  اجتماع ، وحدت . اتحاد لازمه دوام یک اجتماع است و در فرهنگ دینی ما به اتحاد مسلمانان بسیار تاکید شده است. از نشانه های اتحاد مسلمانان میتوان به برگزاری مراسم حج اشاره کرد.

ایمان : گرویدن ، باور داشتن .  ایمن کردن ، امان دادن . اعتقاد. ایمان به خداوند متعال باید در تمام لحظات زندگی یک فرد متدین حضور داشته باشد.

 

کارخانه : جایی که عدة بسیاری کارگر به صنعت یا پیشه ای مشغول هستند ودر آن مواد مختلف مورد نیاز جامعه تولید میشود مانند: مواد غذایی و مواد صنعتی مختلف.

جمعیت: انجمن شدن . گرد هم آمدن . همگروهی. مردم بسیار که در جایی گرد آیند. سکنه یک ده ، شهر، ایالت و کشور.

معدن: اصل و مرکز هر چیزی و هر جایی که در آن چیزی باقی ماند. جای . جایگاه . مکان . محل . مرکز هر چیز. جایی در زمین که در آن مواد خاصی از آلیاژهای مختلف تجمع پیدا کرده و در اکثر موارد این آلیاژها برای انسان ها مفید است.

 

فیروزه: یکی از سنگهای آذرین که ترکیب آن عبارت از فسفات ئیدراته آلومینیوم طبیعی است و وزن مخصوصش بین 62/2 تا 83/2 است و سختی آن مساوی شیشه یعنی برابر با 6 است . فیروزه به مناسبت رنگ آبی درخشانی که دارد در شمار سنگهای گرانبها شناخته میشود. همیشه بی شکل است و در حالت طبیعی رگه های قهوه ای یا سفید مشاهده میشود. شکست فیروزه ناصاف است و معمولاً رنگش در برابر رطوبت یا خشکی هوا و در ارتفاعات تغییر میکند. مرغوبترین نوع فیروزه دارای رنگ آبی آسمانی و مخصوص ایران است و در محلی موسوم به معدن در نزدیکی نیشابور وجود دارد. در ترکیه و هند نیز معادن فیروزه موجود است که رنگهای آنها غالباً آبی مایل به سبز یا سبز زیتونی و سبز مایل به زرد است.

کمال الملک: محمد غفاری ملقب به کمال الملک ، نقاش بزرگ ایران . در حدود سال 1264 ه' . ق. در کاشان دیده به جهان گشود. افراد خانواده کمال الملک غالباً هنرمند وعموی او صنیع الملک و برادر بزرگش ابوتراب از نقاشان معروف زمان خود بودند. وی در 15 سالگی از کاشان به تهران آمد و وارد مدرسه دارالفنون شد و سه سال در آن جا به کسب علم و هنر پرداخت . وی از ناصرالدین شاه لقب نقاش باشی را دریافت کرد. در سالهای آخر عمر به نیشابور آمد و در همان جا دیده از جهان فرو بست.

 

 

درس: پایان سفر

هدف کلی:آشنایی با مسافرت با قطار

اهداف جزیی: آشنایی با ویژگی های مسافرت با قطار

                   آشنایی با وظایف ما در قبال وسایل نقلیه عمومی

                  آشنایی با رنگهای پرچم ایران

                 آشنایی با لحجه های مختلف

مفاهیم درس:

وسایل نقلیه عمومی:

 

وسایلی مانند متروـ قطارـ اتوبس ـ مینی بوس ـ تاکسی و.... که برای حمل ونقل عمومی یعنی برای عموم مردم مورد استفاده قرار میگیرد.

پرچم ایران

درس: گم شدن مریم

هدف کلی: آشنایی با نیروی انتظامی.

اهداف جزیی: آشنایی با سوغات مشهد

                   آشنایی با وظایف ماموران انتظامی

                   آشنایی با وسایل نقلیه عمومی

اهداف نگرشی: اعتماد به پلیس

                      همکاری در کارها

                     ایجاد علاقه نسبت به شغل نیروی انتظامی

                    تقویت روحیه نظم و انظباط

                    اهمیت جایگاه خانواده

مفاهیم درس

نیروی انتظامی

نهادی در جامعه که وظیفه تامین امنیت افراد جامعه را بر عهده دارد.

 

درس8

تیسفون:

تیسفون نام یکی از پایتخت‌های باستانی ایران است که در کشور عراقِ امروزی واقع شده‌است.این شهر در دوران اشکانیان به عنوان پایتخت غربی ایران در منطقهٔ میان‌رودان بنا نهاده شد، و در دوران ساسانی اهمیت خود را به عنوان مرکز قدرت سیاسی و اقتصادی حفظ کرد. پس از حمله اعراب به ایران، شهر تیسفون به تاراج رفت و رفته‌رفته متروکه گشت.

تیسفون حدود ششصد سال پایتخت ایران بود و از گودرز دوم (حک: ۴۱ ـ۵۱ میلادی) تا اردوان پنجم (حک: ۲۵۹ـ ۲۲۶ میلادی) در دورهٔ اشکانیان، و از اردشیر اول (حک : ۲۲۶ـ ۲۴۱ میلادی) تا یزدگرد سوم (حک : ۱۱ـ۳۱/ ۶۳۲ـ۶۵۱) در دورهٔ ساسانیان در تیسفون حکومت کردند. پس از اسلام سلمان فارسی در روزگار خلافت عمر حاکم تیسفون شد. ^[۱] کاخ با شکوه ساسانیان را که هنوز آثار آن در جانب خاوری دجله نمایان است، اعراب ایوان کسری نام دادند. این ایوان چنانکه یعقوبی گوید در شهر اسبانبر واقع بود. عمارت مهم دیگری نیز وجود داشت موسوم به کاخ سفید که در یک میلی شمال شهر کهنه دیده می‌شد ولی این عمارت از آغاز سده ۴ق چنان رو به خرابی رفت که اثری از آن نماند و به این جهت است که تاریخ‌نویسان پس از آن، کاخ سفید و ایوان کسری، هر دو را با نام طاق کسری دانسته‌اند و آن یگانه اثریست که تا امروز از بناها و عمارت‌های پادشاهان ساسانی در آن مکان پایدار مانده‌است.

درس8

طاق کسرا:تیسفون (مدائن)، به دست پارت‌ها بنا نهاده شد. این شهر پایتخت امپراتوری پارتها و بعد ساسانیان تا استیلای اعراب بر ایران بود. این بنای تاریخی قصری بزرگ بوده که محل زندگی و دربار پادشاه بوده است. بنیان گذار آن را شاپور ذوالاکتاف (م 379 میلادی) دانسته اند.

علت نامگذاری آن به این اسم، تالار بزرگی است که از طاق قوسی آن هنوز هم آثاری باقی است و مهمترین قسمت این بنای عظیم بوده است و به چنین تالارهایی ایوان گفته می شد. در هنگام تولد حضرت رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم خسرو اول انو شیروان در این کاخ حکومت می کرد و بنابر برخی روایات، در شب میلاد حضرت ختمی مرتبت بخشش های مهمی از آن فرو ریخت و از میان رفت.

آخرین پادشاهی که مقتدرانه در آن بر تخت نشست، خسرو پرویز بود که در همین کاخ نیز نامه رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم به دستش رسید و آن را پاره کرد. هنگام فتح مدائن، مسلمانان تالار بزرگ این کاخ را محل اقامه نماز جماعت قرار دادند و به نقلی حضرت علی علیه السلام نیز هنگام عزیمت به سوی صفین در این تالار نماز خواند و برخی از احوالات ساکنان کاخ را یاد آوری نمود. مرحوم شیخ عباس قمی به همین خاطر، نماز خواندن در آن جا را نیکو شمرده است.

پس از تسخیر شهر توسط اعراب، سلمان پارسی، به فرمانداری این شهر برگزیده شد. از آنجا که تیسفون پایتخت بزرگ‌ترین امپراتوری آن دوران بود، ثروت فراوانی در آن گرد آمده بود، به همین روی انتقال غنایم چند ماه به طول انجامید. بعدها یعنی در دوره عباسیان شهر تخریب و از قطعات کاخها و ساختمانهای شهر در ساخت شهر جدیدی در همان نزدیکی بنام بغداد استفاده شد.

طاقِ کسری (طاقِ کسرا=تاغِ خسرو) یا ایوانِ مدائن نام کاخ پادشاهان ساسانی در تیسفون بود. طاق اصلی این کاخ خشتی ساخته شده به دست انسان می‌باشد بلندای این طاق ۳۵ متر،پهنایش ۲۵ متر و درازایش ۵۰ متر است. بازمانده این کاخ هنوز در کشور کنونی عراق به‌جاست. در عظمت ایوان کسری همین بس هنگامی که هارون الرشید تصمیم گرفت آثار به جا مانده از آن را ویران کند، از فراهم کردن وسایل مورد نیاز برای تخریب آن عاجز ماند و از این کار منصرف شد.

مدرسه

آنجا که درس دهند و درس خوانند. آموزشگاه . مکتب . دبستان . دبیرستان . جای تدریس . جای آموختن علوم و فنون .
-مدرسه ابتدائی ; مدرسه ای که در آن کودکان نوآموز را درس آموزند و دوره آن در ایران شش سال بود و اکنون پنج سال است . دبستان .
-مدرسه دولتی ; مدرسه ای که از طرف دولت و با هزینه دولتی تاسیس شده باشد و از شاگردان آن بابت حقالتعلیم پولی نگیرند یا مبلغی اندک گیرند. مقابل مدرسه غیر دولتی و مدرسه ملی .

مدیر:(از «د و ر») گرداننده . آنکه می گرداند. دوردهنده . (یادداشت مولف ). نعت فاعلی است از اداره . رجوع به اداره شود.

در تداول ، اداره کننده . کسی که کاری را اداره می کند. مباشر. رئیس . (از ناظم الاطباء). سرکار. کارگردان . (یادداشت مولف ). اداره کننده کاری یا موسسه ای . (فرهنگ فارسی معین ).

همکاری:

هم پیشگی .

شرکت در کاری . (آنندراج ):
از هم آرایشی و همکاری
هر یکی را دگر کند یاری .

 

درس 8ساسانیان

اوستا:

اوستا، نام کتاب دینی زردشتیان و شاید یکی از آثار و قدیمی ترین اثر مکتوب ایرانیان و موضوع های اخلاقی و دینی و داستانهای ملی، این کتاب در قدیم ظاهرا بسیار بزرگ بود و آن گونه که در روایات اسلامی آمده، بر روی 12000 پوست گاو نوشته شده بود که اسکندر رومی، بخش علمی آن را به یونانی ترجمه، و بقیه را پراکنده و سوزاند. بلاش (یکی از پادشاهان اشکانی) دستور جمع آوری آن را داد و سپس در دوره ساسانیان، "اردشیر بابکان" به توسط «تنسر یا توسر» و بعد از او پسر اردشیر (شاپور اول) به جمع آوری و تدوین اوستا، پرداختند. در زمان شاپور دوم، "آذرباد مهرپسندان" اوستا را بررسی و در زمان انوشیروان به دستور او، این کتاب بازبینی شد. البته از مجموع روایات زردشتی چنین برمی آید که گردآوری و نقل «اوستا» همواره به صورت شفاهی و سینه به سینه بود، تا آنکه در قرن 4 میلادی، در زمان شاپور دوم، آن را با الفبایی که از روی الفبای زردشتی و پهلوی مسیحی (خط زبوری) اختراع شد، نگاشتند. در همین زمان ساسانیان، اوستا به زبان پهلوی (فارسی میانه) ترجمه و تفسیر شد که آنرا «زند» گویند و غالبا اوستا را با کلمه «زند» با هم می آورند و «زند اوستا» گویند. بعد شرحی درباره «زند» نوشته شد که به آن «پازند» گفتند، که زبانش روان تر و پاک تر از زبان «زند» است. زند، یعنی شرح و تفسیر و بیان.

ساختار اوستا: اوستا در دوره های مختلف فراهم آمده، بخش کهن آن حدود 1000 سال قبل از میلاد است. اوستا، دارای 21 نسک و در پنج قسمت است.
1- «یسنا» که دارای 72 فصل که 17 فصل آن گاتها را تشکیل می دهد و بخش جدید اوستا، 4 قسمت دیگر (ویسپرد، وندیداد، یشتها، خرده اوستا).

خرده اوستا: به معنی اوستای کوچک. خلاصه ای است از اوستای دوره ساسانی، تدوین این کتاب را در زمان شاپور می دانند که شامل انواع نیایش ها، گاهها (سی روزه ها) و آفرینگان.

ویسپرد: ویسپ یعنی همه، رد یعنی حامی. ویسپرد از 24 کرده (فصل) تشکیل شده و مطالب آن از «یسنها» گرفته شده است.

گاهان ویسنها: گاهان جمع گاه است و گاه، بازمانده گاتای اوستایی، به معنی سرود گاهان 17 یسن (ستایش) است و به 5 گاه، تقسیم شده است.

وندیداد: تصحیف ویدیوداد است، «ویدیوداد» به معنی قانون غیر دیوی است. وندیداد، نسک نوزدهم از نسکهای 21 گانه اوستای دوره ساسانی است که بطور کامل باقی مانده است. وندیداد، 22 فرگرد (=فصل) دارد که به غیر از فصل های اول و دوم، بقیه شامل قوانین دین زردشت است.

یشتها: یشت به معنای ستایش است. یشتها 21، است که در ستایش اهورمزدا، امشاسپندان و ایزدان، سروده شده است. در بین این ها، فقط گاهان (گاتها) از خود زردشت می باشد.

راه های ایران

راه

طریق. (آنندراج ) (انجمن آرا) (رشیدی ) (دهار) (سروری ). بعربی صراط و طریق گویند. (برهان ). سبیل . (دهار) (ترجمان القرآن ). صراط. (منتهی الارب ) (ترجمان القرآن ). در پهلوی راس و راه و در ایرانی باستان : رثیه و در اوستا، رایثیه و در کردی ، ری و ری ّ و در سرخه ای ، ولاسگردی را و در ارمنی ، ره و در سمنانی ، راج [ رَ اِ ] و در سنگسری ، راجن و در بلوچی ، راو راه ، و در افغانی ، لار .(از ذیل برهان قاطع چ معین ). بپهلوی راس . (از فرهنگایران باستان ص 225). جای عبور که لفظ عربیش طریق است ، در پهلوی «راس » و در اوستا «ریثیه » و در سنکریت «رتهیا» بوده . (فرهنگ نظام ). جاده که جای عبور و مروراست . (

فرودگاه

منزل . (یادداشت بخط مولف ). محل فرودآمدن . (آنندراج ).

لشکرگاه و معسکر. (ناظم الاطباء).

نشیمنگاه هواپیما. مهبط. (یادداشت بخط مولف ). جایی که هواپیماها در آن فرودآیند و مسافران خود را سوار یا پیاده کنند. مَطار. رجوع به فرودآمدنگاه شود.از شعوری ج 2 ورق 14). فاصله بین دو نقطه که در آن سیر توان کرد و مخفف آن ره است

پیامبران الهی

بین النهرین:بین النهرین ناحیه ای در آسیای غربی در امتداد رودهای دجله و فرات و بین آنهاست که از جنوب به شمال از خلیج فارس تا کوههای ارمنستان و از شرق به غرب از فلات ایران تا بیابان شام امتداد دارد.
از نواحی کوهستانی شمالی مسیر دجله و فرات به طرف جنوب از شیب این ناحیه می کاهد و بعد به دشتهای سبز مرکزی بین النهرین می رسد که زمانی به علت وجود شبکه بسیار وسیع آبیاری بسیار حاصل خیز بوده است و این دو رود در جنوب به یکدیگر پیوسته و شط العرب و دلتای آن را می سازند که نیزارهای فراوان دارد.

قسمت جنوبی بین النهرین مهد تمدن بشر بوده استو از این جهت حتی بر مصر نیز تقدم دارد در همین جا است که شهرهای : اریدو، اور، لارسا، لاگاش، نبپو، اکدوبابل، پیدایش یافت.
تمدن در این ناحیه در هزاره چهارم قبل از میلاد مسیح استقرار یافته تا پیش از قرن 18 قبل از میلاد جز دوره های موقت، بین النهرین مرکب از کشورهای بسیار بود که بیشتر آنها در جنگ های حمدایی از بین رفته و سرانجام دو دولت آشور در بین النهرین علیا و بابل در بین النهرین سفلی که تمدن مشترکی داشتند بوجود آمدند.

ادامه نوشته

درس ثبت نام در مدرســــــه

اهداف:

هدف کلی :آشنایی با چگونگی مراحل ثبت نام در مدرسه

 

اهداف جزیی:

آشنایی با مدارکی که برای ثبت نام لازم است

اشاعه فرهنگ حجاب

آشنایی با کتاب صحیفه نور و محتوای آن

آشنایی با سخنان و خواسته های امام از بچه ها

پرورش روحیه نصیحت پذیری

پیامبران الهی

هدف کلی:آشنایی باپیامبران الهی

اهداف جزئی:آشنایی بازندگی حضرت نوح،ابراهیم وموسی۲-نام پادشاه ستمگرآن زمان رابداند۳-آشنایی بامعجزات این پیامبران۴-آشنایی مختصربااهرام مصر۵-لقب پادشاه مصرباستان رابداند.

درس: مشهد

هدف کلی:آشنایی با ویژگی های شهر مشهد به عنوان شهر زیارتی.

اهداف جزیی: آشنایی با موزه و کتابخانه

                   آشنایی با تختی به عنوان یکی از قهرمانان کشور.

                  آشنایی با مفهوم شهادت

                   آشنایی با نحوی شهادت امام رضا (ع)

                  آشنایی با مسجد گوهر شاد

                  آشنایی با آداب زیارت

اهداف نگرشی: ایجاد علاقه نسبت به قهرمانان کشور.

                      ایجاد و تقویت حس وطن دوستی و تنفر از دشمنان اسلام

                     تقویت روحیه کتابخانی

 حرم امام رضا

مفاهیم درس:

شهادت : مقتول و کشته شدن در راه حق، در دین اسلام شهدا جایگاه بالایی دارند. در جنگ هشت ساله ایران و عراق جوانان بسیاری به شهادت رسیدند.  

 پهلوان : بمعنی سخت توانا و دلیر و زورمند بمناسبت دلیری قوم پارت . (از حاشیه برهان قاطع چ معین ). مردم سخت و توانا و دلاور و قوی جثه و بزرگ و ضابط و درشت اندام و درشت گوی .(برهان ). دلیر . بطل . مردزورمند. یل . در تداول فارسی زبانان قرون اخیر،کشتی گیر، زورخانه کار، که فنون کشتی نیک داند. که بفنون زورآوری و ورزشکاری آشنا باشد. ج ، پهلوانان .

موزه: مجموعه آثار باستانی . محلی که آثار باستانی را در آن نگه داری کنند.

زیارت: به مشاهد متبرک و بقعه ها رفتن و دعایی که بعنوان تشرف باطنی برای امامها و امامزاده ها و اولیا خوانند. ج ، زیارات .

 

درس هفـــــــــــت:ملت ایران

اهداف:

هدف کلی:آشنایی با ملت ایران

اهداف جزیی:

آشنایی با مشترکات ملت ایران

آشنایی با زبان و خط رسمی و دین ایران

آشنایی با سرود ملی ایران

آشنایی با اهداف انقلاب در ایران

آشنایی با سال ایرانی

رئوس مطالب :

کشور ایران -ملت ایران-دفاع مقدس-قانون اساسی -پرچم-سرود ملی و تقویم

درس 4 چگونه جهت های جغرافیایی راپیداکنیم؟

هدف کلی:آشنایی باجهت های جغرافیایی ونحوه جهت یابی

اهداف رفتاری:۱-دانش آموز بتواند ۴ جهت اصلی رانام ببرد-۲-نحوه ی پیدا کردن جهات رابگوید ۳-بر روی نقشه جغرافیایی قطب ها را نشان دهد ۵-قطب نما راتعریف کند ۶-به کمک قطب نما جهات یک منطقه را مشخص کند ۷-از روی طلوع وغروب خورشید جهات جغرافیایی راتعیین کند ۸-جهت گردش زمین رابگوید ۹-جهات فرعی رانام ببرد.

اصطلاحات درس:

 

قطب شمال

1 - نقطه ای که در مرکز محور شمالی کره زمین و محادی ستاره قطبی ( جدی ) قرار دارد . 2 - یکی از دو قطب فلک بعقیده قدما که در شمال عالم واقع و محاذی صورت فلکی دب اصغر ( بنات نعش صغری ) و در جوار ستاره قطبی ( جدی ) قرار دارد .

قطب جنوب

1 - نقطه ای که در مرکز محور جنوبی کره زمین قرار دارد . 2 - یکی از دو قطب فلک بعقیده قدما که در جنوب عالم واقع و محاذی صورت فلکی [ صلیب جنوبی ] است

نواحی آب وهوایی ایران کدامند؟

هدفکلی:آشنایی بانواحی مختلف آب وهوایی ایران

اهداف جزئی:۱دانش آموزبتوتندشهرهای ایران راازنظردماوبارش مقایسه کند.

۲-آشنایی بانواحی خزری،کوهستانی وگرم وخشک.

۳-بتواندازروی نقشه نواحی مختلف آب وهوایی ایران راتشخیص دهد.

۴-آشنایی بازندگی کوچ نشینی،کاراصلی کوچ نشینان

۵-آشنایی باییلاق وقشلاق

۶-آشنایی بارنگ های نشان دهنده مناطق مختلف جغرافیایی

اصطلاحات درس:

خزری

( صفت ) خزرانی

دما

نفس, دم, گرما, درجه‌حرارت, اندازه‌گرمی‌یاسردی

( اسم ) جمع دم خونها : سفک دمائ .

مزاج و طبیعت .

کوهستانی

منسوب به کوهستان کوهی جبلی : منطق. کوهستانی ناحی. کوهستانی .

منبع:http://farsilookup.com

درس هشــــــــــت: ساسانیان

 

 

 

 

اهداف :

 هدف کلی:آشنایی با سلسله ساسانیان

اهداف جزیی:

سلسله ساسانیان چگونه بوجود آمد؟

دین رسمی آنها چیست؟

کتاب مقدس ساسانیان را نام ببرید.

اولین پادشاه ساسانی که بود؟

پایتخت ساسانیان را نام ببرید؟

آشنایی با کارهایی که خسرو  انوشیروان انجام داد.

آشنایی با انواع طبقاط اجتماعی در دوره ساسانیان .